جت لی : jet li
تاریخ تولد: ۲۶ آوریل ۱۹۶۳ (میلادی)
محل تولد: پکن، چین
ملیت: چین
پیشه: بازیگر
سال*های فعالیت: ۱۹۸۲ تا حالا
سبک: اکشن، تاریخی، رزمی، کمدی
همسر: نینا چی لی
فرزندان: ۴ دختر


جوایز

جایزه فیلم هنگ کنگ: بهترین بازیگر فیلم فرماندهان جنگ ۲۰۰۷
جایزه انجمن نقد فیلم هنگ کنگ: بهترین بازیگر فیلم بی باک ۲۰۰۶
جایزه اسب طلایی: جایزه ویژه ۱۹۹۵





معرفی:


ام اصلیش لی لیانجی است . او آخرین فرزند خانواده بوده و 2 خواهر و 2 برادر دارد . همسرش نينا لی چی بازيگر و متولد 31 دسامبر 1961 در شانگهای چين است . آنها در 19 سپتامبر 1999 با هم ازدواج کردند و يک دختر به نام جين دارند که در 19 آوريل 2000 به دنيا آمد . جت از همسر قبليش کيوآنگ هااونگ هم 2 دختر دارد. آنها در سال 1990 جدا شدند . از بهترین های آسیایی در سینما و هم پای جکی چان به شمار میرود . فیلمهای پرسرعت و همراه با کمی طنز، او را به چهره ای محبوب بدل کرده است

وقتی 2 سال داشته پدرش می میرد و پسرها مجبور می شوند همپای مادر کار کنند . او آرزوی داشتن یک دوچرخه را داشته که تا موقع جوانی به آن نمی رسد . او اوقات بیکاری را به باشگاه ووشو بی جینگ می رود و صادقانه کار می کند . تا جایی که پس از مدتی از او برای تدریس در همان جا دعوت می شود .

که حسادت دوستانش را به دنبال داشت . او در آن زمان تنها 8 سال داشت . با اینکه از همان ابتدا در حد حرفه ای ها بود ولی خیلی جنجالی بوده است . جت بعد از آن خانه را ترک می کند و برای اولین بار مقام قهرمانی را کسب می کند .

و همین باعث می شود به عنوان نمایش دهنده بر روی میز تنیس در افتتاحیه مسابقات بین المللی انتخاب شود . سپس بورس تحصیلی تر بیت بدنی را به دست می آورد و کم سن و سال ترین دانشجوی دانشگاه می شود که به همراه 20 جوان فوق العاده چینی به تمرینات خود در ووشو ادامه می دهد .

در تور ایالات متحده پذیرفته می شود . و چینی ها همه به طلای مسابقات دست می یابند . و جت اولین بار مزه قهرمانی در دنیا را تجربه می کند در همین زمان جایزه خونین ترین مسابقه چین را به دست می آورد . ولی طی یک حادثه با شمشیر سر خودش را زخمی می کند . جالب اینکه کسی متوجه زخامت او نمی شود تا موقعی که از شدت خونریزی بی هوش می شود .


آغاز فعالیت های وی:



او یک بچه با استعداد در هنرهای رزمی بود. در ووشو پیشرفت زیادی کرد و چند عنوان قهرمانی ملی را کسب نمود و به سراسر دنیا مسافرت کرد. جت*لی پیش از ۲۰ سالگی اولین فیلم خود را در نقش یک راهب مبارز در فیلم ”معبد شائولین“ (۱۹۸۲) بازی کرد.
این فیلم در تایوان ساخته شد اما در سراسر آسیا از محبوبیت زیادی برخوردار شد. جت پس ا زدو قسمت دیگر ”معبد شائولین ۲: بچه*هائی از شائولین“ (۱۹۸۴) و ”معبد شائولین ۳: هنرهای رزمی شائولین“ (۱۹۸۶) که در هر دو قسمت استعدادهای خود را به خوبی به نمایش گذاشت. اولین کارگردانی خود را با فیلم ناموفق ”مجبور به دفاع“ (۱۹۸۶) انجام داد.
از آن*جائی*که جت*لی دستمزد محدودی دریافت می*کرد، برای دو سال اجازه خروج گرفت و در سانفرانسیسکو اقامت گزید و مدت کمی بعد از آن با یک هنرپیشه چینی ازدواج کرد.“ ”استاد“ (در سال ۱۹۸۹ در سانفرانسیسکو فیلمبرداری شد اما تا ۱۹۹۲ پخش نشد) یک فیلم کونگ*فو نسبتاً مدرن بود. نکته مهمتر این فیلم این است که این اولین باری بود که جت*لی با کارگردان تسوی هارک کار می*کرد.
این هنرپیشه در سال ۱۹۹۰ به*جای بازگشت به میهن به هنگ*کنگ رفت و تلاش کرد تا با امضاء قراردادی با شرکت گولدن هاروست حرفه خود را از نو شروع کند. بهترین حضور او بر پرده سینما در سال ۱۹۹۰ رخ داد، زمانی که تسوی هارک در فیلم ”روزی روزگاری در چین“ او را در نقش قهرمان مردمی، وونگ*فی*هونگ به بازی گرفت. فیلم داستان واقعی زندگی این شخصیت بود. علی*رغم انتقاداتی که درباره جوانی به جت*لی و آموزش او در هنرهای رزمی دیگر وجود داشت، او نقش خود را با قدرت تمام اجرا کرد و بر مشکلات متعددی فائق آمد. او در دو فیلم دیگر (در سال ۱۹۹۲) هم به ایفای نقش پرداخت اما یک آسیب*دیدگی مچ پا او را مجبور کرد که در بسیاری از صحنه*های مبارزه از بدل*کار استفاده نماید. با وجود این جت*لی در این فیلم درنقشی ظاهر شد که در نظر بسیاری، برای آن متولد شده بود. با این حال او احساس می*کرد که از لحاظ مالی آن*طور که باید قدرش را نمی*دانند و پس از چند فیلم، همکاری با شرکت گولدن هاروست را قطع کرد. (در سال ۱۹۹۷ و پیش از آن*که او حق امتیاز خود را به ثبت برساند، برای دو قسمت دیگر این فیلم، یعنی روزی روزگاری در چین و آمریکا، که می*توان از آن به*عنوان یک فیلم کونگ*فو غربی یاد کرد، بازیگر دیگری جایگزین او شد)
جت*لی در طی یک دوره پنج ساله (۹۷ ـ ۱۹۹۲)در چندین فیلم با کیفیت*های گوناگون ظاهر شد. او در فیلم ”فونگ*سای*یوک“ (۱۹۹۳) در نقش یک قهرمان مردمی دیگر به ایفای نقش پرداخت و در فیلم ”آخرین قهرمان چین“ (۱۹۹۳) که تهیه*کنندگی آن را نیز خودش بر عهده داشت مجدداً در نقش وونگ فی هونگ به بازی پرداخت. علاوه بر آن او در فیلم ”استاد تای**چی“ (۱۹۹۳) و ”افسانه جدید شائولین“ (۱۹۹۴) نیز بازی کرد و پس از آن تا سال ۱۹۹۶ که تلاش کرد تا سبک جدیدی از فیلم*ها بر مبنای کتاب*های پرطرف*دار کمدی هنگ*کنگ را خلق کند، کار او مجدداً رو به افول گذاشت.
علی*رغم پیشنهادات متعددی که از سوی اشخاص بزرگی چون اولیور استون و کوئنتین تارانتینو به او شده بود، جت*لی راه بازیگران هنگ*کنگی، چون جکی*چان، میشل ئیوه، ماجی*چونگ و چو یون ـ فات را در پیش گرفت. یک*بار جذب گروه ژان کلود وندام شد اما درست پیش از آغاز فیلمبرداری از کار کنار کشید. سرانجام در سال ۱۹۹۸، پس از سقوط اقتصادی آسیا که صنعت فیلمسازی آن هم تحت تأثیر این سقوط قرار گرفته بود، جت*لی در اولین استودیو فیلم آمریکائی*اش حضور یافت و در نقش رزمی*کاری شرور که به نظر شکست*ناپذیر می*رسید و در نقش مقابل مل*گیبسون و دنی*گلوور در فیلم موفق ”اسلحه مرگبار۴“ بازی کرد. لی بسیاری از صحنه*های حادثه*ای فیلم را تهیه کرد و با بدن آهنین خود در برابر ضربات مهیبی که گیبسون به او وارد می*آورد، ایستادگی می*کرد. (این رزمی*کار در همان سال در یک فیلم هنگ*کنگی بزرگ دیگر نیز به نقش*آفرینی پرداخت، فیلم ”سات سائو جی وونگ“ ساخته وی تونگ که در آن نقش یک رزمی*کار تازه*کار و شرور را در برابر یک مبارز با سابقه و کهنه*کار که اریک تسانگ نقش آن را بر عهده داشت بازی می*کرد).
تهیه کننده فیلم، خوئل سیلور که کاملاً تحت تأثیر بازی جت*لی در فیلم ”اسلحه مرگبار“ قرار گرفته بود، قراردادی برای دومین فیلم بزرگ آمریکائی او امضاء کرد تا به این* ترتیب او نیز همانند جکی*چان به موفقیت بین*المللی دست یابد. اما در عوض سبک کمدی چان، او با فیلم*های رومانتیک کار می*کرد.“
رومئو باید بمیرد، به کارگردانی آنورزج بارتکوویاک (کسی که در اسلحه مرگبار ۴ بازیگردانی لی را بر عهده داشت) و طراحی صحنه کوری یوئن که مدت*ها هماهنگ کننده بدل*کاری لی بود، تلاش داشت تا یک داستان رومانتیک تراژدیک سبک شکسپیر را در قالب یک ژانر کونگ*فو حادثه*ای درآورد. در این فیلم جت*لی با هنرپیشه جوان، آلیاه نقش یک زوج را بازی کردند که در وسط یک جنگ میان اقوام نژادی در سانفرانسیسکو قرار گرفته*اند. فیلم فروش خوبی داشت با این حال، انتقاداتی به*صورت تمجید از قدرت بدنی هنرپیشه و بی*جا دانستن استفاده ظاهراً غیرضروری از جلوه*های ویژه کامپیوتری در صحنه*های حادثه*ای وجود داشت.
لی پس از رسیدن به هالیوود زمان زیادی را صرف تقویت زبان انگلیسی خود کرد و مدتی م به خاطر ازدواج و مراقبت از همسرش در دوران بارداری، در کارش وقفه پیش آمد. او در همین دوران پیشنهاد آنگ*لی برای بازی در ”ببر خیزان، اژدهای پنهان“ (۲۰۰۰)را رد کرد. لی که از تعهد و پایبندی خود به مراقبت از همسر و فرزندش الهام گرفته بود، داستان معتبری برای فیلم بعدی*اش دریافت کرد: ”بوسه اژدها“. که در آن نقش یک افسر آگاهی چین در پاریس را بازی می*کرد که برای کمک به یک مادر تنها (بریجت فوندا) که یک معتاد ولگرد دخترش را ربوده بود آمده بود. این فیلم عناصری از فیلم ”حرفه*ای“ ساخته کارگردان و نویسنده: لوک بسون را با مایه*هائی از فیلم ”جینگ وو ئینگ زیونگ“ (۱۹۹۴)، مشهور به ”مشت افسانه“ که در واقع گرامی*داشت لی نسبت به بروس*لی بود، ترکیب می*کرد. (بسون نقش*های بوسه را نوشت، یک همکاری نادر، آمریکائی، آسیائی، فرانسوی).
فیلم بعدی ”یگانه“ (۲۰۰۱) بود. کاری از نویسنده ـ کارگردان، جیمز وونگ که یک عنصر علمی ـ تخیلی را نیز به ژانری که لی آن را پایه نهاده بود، اضافه می*کرد. در این فیلم لی در دو نقش قهرمان گیب لاو، یک مبارز کهنه*کار و محبوب و صلح*دوست اداره پلیسی لوس*آنجلس کانتی، و گابریل یولاو شرور که موجودی بود از یک جهان موازی که با به قتل رساندن بعد دیگرش وجود خود را تغییر داده و قدرت و استقامت و نیروی خود را برای تسخیر جهان افزایش داده بود بازی می*کرد.
این هنرپیشه پس از آن به ساخت یکی از بزرگ*ترین شاهکارهای سینمائی*اش ”ئینگ زیونگ“ (۲۰۰۲) که در سال ۲۰۰۴ با نام ”قهرمان“ در ایالات متحده به نمایش در آمد. لی برای ساخت این فیلم پرهزینه با کارگردان، نویسنده نامدار زانگ ایمو، که بیشتر به خاطر شخصیت دراماتیک فیلم*هایش شهرت داشت تا حوادث و زد و خوردهای آن، سینماگر استرالیائی، کریس دویل و همکاران رزمی*کار آسیائی لی، زانگ*زی*ئی، تونی لونگ، ماجی چونگ، دائومینگ چن و دونی ین، تیمی تشکیل داد. داستان فیلم مربوط به طلوع خشونت*بار سلسله کین در سال ۲۲۰ پیش از میلاد بود. جائی*که فردی که به*زودی اولین امپراطور می*شد، در شرف تسلط بر سرزمین چین قرار داشت و پیروزی بر سه تن از سرسخت*ترین حریفانش (چونگ، لونگ و زی*ئی) که تلاش داشتند او را به قتل برسانند قرار داشت. او در این موقعیت با لی با عنوان ”گمنام“، یک پلیس بی*ادعا که در برابر ارتش*های قدرتمند می*ایستاد، روبه*رو می*شود، این فیلم در آسیا و اروپا تبدیل به یک پدیده شد و پیش از نمایش در آمریکای شمالی در سال ۲۰۰۴، کاندیدای اسکار سال ۲۰۰۳ در بخش فیلم*های خارجی گردید.
لی در ادامه موفقیت*های بزرگ بین*المللی*اش به بزرگ*ترین موفقیت خود در هالیوود دست یافت، ”گهواره*ای به گورستان“ (۲۰۰۳)، یک فیلم حادثه*ای با موضوع الماس*های سیاه و نابودی جهان. در حقیقت این فیلم در همان اولین هفته اکرانش از فیلم ”نترس“ (۲۰۰۳) ساخته بن افلیک که فیلمی پر هیجان با موضوع سوپر قهرمان بود، پیشی گرفت. لی پس از آن از فیلم حادثه*ای ”رها شده“ (۲۰۰۵) ظاهر شد. او نقش دنی، کسی که از کودکی تمرین کرده بود تا یک مبارز شرور شود را بازی کرد. دنی که توسط عمو بارت (بات* هایسکنز) در یک زیرزمین نمناک و سرد و با یک لباس کهنه و یک طوق گردنی فلزی نگهداری می*شد، سرانجام خود را آزاد می*کند و آزادی را به کمک عشق پیدا می*نماید. ترکیب هنرهای رزمی و احساسات ناب، اعتبار زیادی به ویژه برای لی به ارمغان می*آورد.


کارهای برجسته

۲۰۰۵، بازی در فیلم رها شده در نقش یک یتیم که توسط یک رئیس باند جنایت*کاران (باب هانسکینز) پرورش یافته بود تا همانند یک سگ شکاری برای او کار کند. در این فیلم مورگان فریمن به*عنوان بازیگر و لوک بسون به*عنوان نویسنده نیز حضور داشتند.
۲۰۰۴، همراه شدن با ماجی چونگ در فیلم ”قهرمان“ (فیلمبرداری شده در سال ۲۰۰۱) به کارگردانی زانگ ایمو
۲۰۰۳، همراه با شدن، عوامل فیلم ”رومئو باید بمیرد“ و به کارگردانی آندرزج باتکوویاک برای فیلم ”گهواره*ای به گورستان“.
۲۰۰۱، برعهده داشتن نقش اول فیلم ”بوسه اژدها“ به تهیه کنندگی مشترک او و لوک بسون و نوسندگی لوک بسون.
۲۰۰۱،بازی فیلم رزمی علمی تخیلی ”یگانه“ در نقش مردی که از طریق ابعاد مختلف وجود خویش، تجسمات متنوعی از خود پیدا می*کند.
۲۰۰۱، همراه با مل گیبسون تهیه* کننده اجرائی فیلم ”شکست ناپذیر“ برای شبکه TBS، فیلمی که در واقع یک قسمت از سریال با شرکت بیلی زین بود.
۲۰۰۰، بازی در ”رومئو باید بمیرد“.
۱۹۹۸، بازی در یک نقش منفی در ”اسلحه مرگبار ۴“.
۱۹۹۴،اولین تهیه کنندگی فیلم با فیلم ”بادی گاردی از پکن“. او در این فیلم بازی هم کرد.
۱۹۹۱، بازی در نقش وونگ فئی ـ هونگ در ”روزی روزگاری در چین“ به کارگردانی تسوی هارک.
۱۹۹۰،عزیمت به هنگ*کنگ و امضاء قرارداد با گولدن هاروست.
۱۹۸۹، اولین بازی در ایالات متحده، ”استاد“ به کارگردانی تسوی هارک، فیلم تا سال ۱۹۹۲ اکران عمومی نشد.
۱۹۸۸، اخذ ویزای خروج از چین برای دو سال، اقامت در سانفرانسیسکو، ازدواج و طلاق.
۱۹۸۶، اولین کارگردانی، ”مجبور به دفاع“ فیلم به لحاظ مالی شکست خورد.
۱۹۸۲، اولین حضور در سینما در ”معبد شائولین“. هم*چنین بازی در دو قسمت دیگر این فیلم در سال*های ۱۹۸۴ و ۱۹۸۶.
۱۹۷۴،کسب اولین مدال طلا و عنوان قهرمانی رقابت*های ورزشی ملی جوانان.
۱۹۷۴، اولین سفر به ایالات متحده برای اجرای نمایش ووشو در کاخ سفید برای رئیس*جمهور، ریچارد نیکسون.
۱۹۷۹ ـ ۱۹۷۴، معرفی چین به سراسر جهان از طریق ووشو و هم*چنین کسب مدال طلا در سال*های ۱۹۷۵،۱۹۷۷،۱۹۷۸،۱۹۷۹.
۱۹۷۱، شروع به آموختن ووشو، در هشت سالگی.


فیلم*شناسی

۱۹۸۲
معبد شائولین در نقش جیائو یوان
۱۹۸۳
معبد شائولین ۲:بچه*ها از شائولین در نقش سَن لونگ
۱۹۸۶
متولد برای دفاع در نقش جت
معبد شائولین ۳:هنرهای رزمی شائولین در نقش جی مینگ
۱۹۸۸
مبارزه اژدها در نقش جیمی لی
۱۹۸۹
استاد در نقش جت
۱۹۹۱
روزی روزگاری در چین در نقش وونگ فِی هونگ
شمشیرزن ۲ در نقش لینگ خو چونگ
۱۹۹۲
روزی روزگاری در چین ۲ در نقش وونگ فِی هونگ
۱۹۹۳
استاد تای چی در نقش جون بائو
افسانه در نقش فونگ سای یوک
افسانه ۲ در نقش فونگ سای یوک
فرقه شر در نقش جانگ وو جی
آخرین قهرمان چین در نقش وونگ فِی هونگ
روزی روزگاری در چین ۳ در نقش وونگ فِی هونگ
۱۹۹۴
مدافع در نقش خویی چینگ یئونگ/جان چانگ
مشت افسانه*ای در نقش چن زِن
افسانه اژدهای سرخ در نقش هونگ هِی گون
۱۹۹۵
حداکثر خطر (فیلم ۱۹۹۵) در نقش کیت لی
۱۹۹۵
پدرم قهرمان است در نقش کونگ وِی
۱۹۹۶
ماسک سیاه در نقش کونگ وِی
شاه ماجراجویی در نقش چو سی کیت
۱۹۹۷
روزی روزگاری در چین و آمریکا در نقش وونگ فِی هونگ
۱۹۹۸
اسلحه مرگبار ۴ در نقش وا سینگ کو
شاه قاتل*ها در نقش فو
۲۰۰۰
رومئو باید بمیرد در نقش هان سینگ
۲۰۰۱
یکه*تاز در نقش گبریئل یو لائو
بوسه اژدها در نقش لیو جیان
۲۰۰۲
قهرمان در نقش بی نام
۲۰۰۳
گهواره گور در نقش سو
۲۰۰۵
رهاشده (دنی سگ) در نقش دنی
۲۰۰۶
بی*باک در نقش خوئو یوان جیا
۲۰۰۷
اربابان جنگ در نقش پانگ چینگ یون
جنگ در نقش روگو
۲۰۰۸
پادشاهی ممنوعه در نقش شاه میمون/راهب خاموش
مومیایی: مقبره امپراتور اژدها در نقش امپراتور چین شی خوانگ
۲۰۱۰
بی ارزش*ها
۲۰۱۲
بی ارزش*ها ۲
الماس سیاه








منابع:ویکی پدیا
آکاایران